سرلیکونه
رسنۍ
سایټ په اړه
ټولې لیکنې
9889
ټول لیدونکې
1452561

کرم مغزخوار سیب


2018/26/10

  Codling moth (کرم تخم خوار سيب) در آسياي صغیربوجودآمده و به قسم پروانه مهاجر به اروپا انتقال کرده است وازاين نقطه در تمام ساحات سیب جهان انتشار کرد است. Codling moth (کرم تخم خوار سيب) توسط مستعمره نشین ها به امريكا آورده شده است و زیاد تراز 200 سال به این طرف يكي از آفات سیب به شمار میرود ،فعلا ً لقب آفت جهانی را بخود گرفته است ودرتمام مناطق که کشت سیب رواج دارد دیده میشود. این کرم در اول زرد آلو را متضرر ميساخت و بعدها چندين نوع میوه راازقبیل سیب،بهی،ناک،نشپاتی تحت تأ ثير قرارداد وفعلا ًبه نام کرم تخم خوار سيب یادمیشود قسمیکه ازنام آن پیداست این کرم فقط خو درا به تخمدان سیب میرساند و از آنجا تغذیه ميكند از همین لحاظ است که این کرم را به نام کرم تخم خوار سیب یاد ميكنند واگردرمر حله اول رشد میوه حمله کند باعث ریزش میوه میشود.   معرفی کرم تخم خوار سیب (codling moth ):   نام فارسی این حشره کرم تخم خوار سيب نام انگلیسی آن  Codling moth بوده و نام علمی آن carper capsa pomonelaمیباشد. کرم این حشره به نام کرم تخم خوار سیب یاد گردیده ویکی ازجمله آفات مضره و تخريب کننده سیب،ناک،بهی ونشپاتی به شمار میرود از طريق گل داخل میوه شده وازمحتویات داخل میوه یعنی تخمدان میوه تغذیه ميكند. این کرم بر علاوه ا ينکه سیب را متضرر ميسازند زمینه را براي نشو نماي امراض قارچی مساعد ساخته در نتیجه مغز پوسیده میشود . سیب ها يكه از اين آفت متضرر شده اند قبل از پخته شدن میریزند و در تمام ساحات کشورمان که سیب وجود دارد کرم مذکورخساره وارد ميكند. ازکمیت وکیفیت میوه میکاهد،وخساره این کرم بیشتردرولایات قندهار،لوگر،بغلان به خصوص ولسوالی اندراب،تخاروبدخشان عمومیت دارد. پروانه آن نسبتا ًخورد بوده و حشره مکمل آن 3/8 اينچ طول و1/4انچ عرض دارد جنس ماده آن نسبت به مذکرآن بزرگترميباشد رنگ خاکستری داشته و انجام بالهای آن دارای رنگ نصواری و به شكل خطوط منکسرمیباشدوحشره کامل آن زیاد تردرشب حرکت ميكند از این سبب این را بنام پروانه شب گرد یاد میشود.   مراحل زندگی Live stages :   Codling moth (کرم تخم خوار سيب) ازجمله حشرات Complete metamorphosis میباشد و چهار مرحله دارد: -1 تخم Egg ، -2لارواLarva ، -3پیوپاPupa ،-4 حشره کاملAdult   تخم Egg: Codling moth اولین باردردمچه سیب تخم گذاري ميكند و در 1-2 هفته 200-250 تخم میگذارد. تخم های آن بسیار کوچک و ضعيف بوده ،تقریبا ً شفاف و بیضوی و به اندازه 1-1.2mm قطردارد وتعدادتخم نظر به شرایط آب وهوافرق ميكند.   لارواLarva: لاروا Codling moth بار اول که از تخم بیرون میآید بسيار خورد میباشد وتقریبا ً2mm طول و0.5mm قطردارد. در ين مرحله ،سر آن تقریباً دوبرابرپهن نسبت به بدن آن میباشد و داراي 6پا بوده رنگ گلابی دارد سر آن نصواری میباشد. وقتيكه لاروای جوان داخل میوه را سوراخ ميكند رنگ آنها زرد کم رنگ ميباشد و تقریباً به اندازه 13mm طول دارد ،البته این طول لاروای رسیده آن میباشد. درین مرحله داخل سیب شده و از تخمدان آن استفاده میکند باعث خساره زیاد میگردد.   پیوپاPupa:   وقتيكه لاروا تغیر شكل کرد مرحله پيوپا شروع میشود و اين مرحله مدت 20-25 روزرادربرخواهد گرفت تاازلاروابه پیوپا تبدیل شود ودرداخل یک ساختمان غوزه مانند که بنام کوکون Ccocon یاد میشود جای میگیرد. رنگ پیوپای آن نصواری بوده و داراي 10-12mm طول و3mm عرض دارد. پیوپا مونث آن معمولاً درازتروعریضترنسبت به پیوپا مذکر آن میباشد.   حشره کامل Adult :   حشره کامل آن 3/8 اينچ طول و 1/4 اينچ عرض دارد .جنس مونث آن نظر به جنس مذکربزگترمیباشد . بالهای حشره کامل متوسط آن بطوراوسط تقریباً 19mm و بالهای خمشده آن 9mm طول دارد. آنها به رنگ خاکی و نصواري خطوط متقاطع قشنگ خاکی و بندهاي سفید ميباشند انجام پیشروی بالهای آنها رنگ نصواری داشته که این صفت اختصاصی Codling moth میباشد.   طبقه میزبانHost Range :   Codling moth یک حشره سیب،ناک ،بهی ،نشپاتی، میباشد و این حشره میوه رادرحال رشد متضرر میسازد درگذشته ها یک حشره زردآلو بوده و حال در ميوه های متذکره پيدا شده است.   مشخصات: Specification of Codling moth   این حشره 10-15 روزبعد از پیوپا به حشره کامل تبدیل میشود بعد ازتبدیل شدن به حشره کامل شروع به تخم گذاری میکند یک حشره codling moth 200-250 تخم در1-2 هفته میگذارد این حشره  10-12 درجه سانتی گراد فعالیت کرده نمیتواند و درجه حرارت مناسب برای فعالیت این حشره بالاتر از15 درجه سانتی گراد میباشد و اين حشره زمستان را به حالت لاروا ی کامل سپری میکند ودرآخر ماه April به حشره بالغ تبدیل میشود اما نظر به آب وهوای منطقه فرق میکند. پروانه درکرحله اول در ماه حمل در مرحله دوم در آخر ماه جوزا و ماه سرطان ظاهرشده البته در مناطق گرم مانند قند هار وبغلان در اواخر ماه ثورودرمناطق سرد در ماه جوزا دیده میشود . این حشره در وقت غروب آفتاب الا شب به جفت گیری آغاز میکند همچنان در وقت اول صبح الا طلوع آفتاب نیز جفت گیری میکند و جفت گیری این حشره 20-30 دوام میکند در وقت جفت گیری 5-10 اينچ از زمين بالا میشوند و بعد از جفت گیری یک روز بعد تخم گذاری میکند، در تابستان بعد از4 روز به لاروا تبدیل میشود اما در زمستان 5-10 روز بعد به لاروا تبدیل میشود و یک لاروای codling moth 10 میوه را خراب میکند.   خساره ِDamage Codling moth :   Codling moth (کرم تخم خوار سیب) به دو قسم سبب خرابی میوه میشود: A –codling moth به قسم لاروا سبب عمیق داخل شدن در میوه میشود که مستقیم پوست میوه را سوراخ میکند و ازآخرکاس گل در ميوه داخل میشود. B –نیش زدن یا تیر کشیدن و داخل شدن وقت رخ میدهد جایکه لاروا قبل از بين رفتن داخل شده استفاده میکند یا جایکه آنها سوراخ کردن یا تونل کشیدن را شروع کرده ايستاده شده وبعداً شروع به سوراخ کردن و تغذیه کردن جای دیگری میوه میکند یک لاروا codling moth سبب خرابی 10 میوه میشود ولاروانسل دوم سبب خساره بیشتردرمیوه میشوند.   عوامل مؤثردرافزایش یا Factors Affecting Abundance:   در تمام فصل ، شرایط اقلیمی بالای فعالیت های Codling moth اثر دارد تعداد- تعداد نسل های codling moth به دو عامل بستگی دارند : a –درجه حرارت  b –طول رو شناي روز  a –درجه حرارت عوامل اقلیمی بسیار مهم است ،و همچنان درجه رطوبت ،ریزش باران و وزش باد نیز ازجمله فکتور های مهم به شمار میروند .اگر درجه حرارت در جریان فصل بلند باشد حشره کامل codling moth (کرم تخم خوار سیب) دروقتر پیدا میشودوزیاد تخم گذاری میکند. اینها در اين فصل وقتر از تخم بیرون میآیند و به نوبت تعداد زیاد لاروا مؤفقانه میوه را پيدا کرده داخل میوه میشوند اینها حریصانه از میوه تغذیه ميكنند بعداً آنها میخواهند در هوای سرد وقتر به بلوغت برسند. آنها بخاطر پیدا کردن جاهای رفتن به پیوپا میوه راترک ميكنند و دوباره زود تر به پروانه تبدیل میشوند. در گرماي بهار ممکن است سریعاً نسل های اولی و دومي آن به وقت  انکشاف کرده ولی بعضی اوقات نسل سوم درنتیجه ناتمام مانده ومنجربه مرگ میشوند. ریزش باران و رطوبت در انکشاف و سرعت پیوپا وظهورحشره کامل آن ضروری پنداشته میشود. از سوي دیگر به نظر ميرسد که رطوبت پائین در داخل شدن لاروا به داخل میوه کمک میکند. شدت باد باعث محکم و حفاظت کردن مخفی گاه حشره میشود اما برعکس در اثناي روشنی ویاوزش باد نرم در پخش و پرواز آنها کمک خواهد کرده.   دوران حیات یا Life cycle :   کرم سیب یا codling moth زمستان را به صورت لاروای کامل در داخل یک ساختمان غوزه مانند سفيد رنگ ضخیم می گذارند ،برعلا وه لاروا زمستان گذرانی رادرسبد های انبار یا کریت هاي که میوه دارند ، در ديوار کارخانه های سر بسته و همچنان یا ساختمان های مجاور باغ سپری میکند نسل اول يا حشره فصل،معمولاً زمان که گلبرگ های سیب میریزد نمایان میشود . بعد ازبیرون آمدن حشره اول ممکن است درحدود 4-5 روزظهورحداکثر به نظر برسد. حالات هواازقبیل درجه حرارت پائین ممکن است ظهورآنهارازیاد تراز 10 یا12 روز به تأخير بي اندازد. برآمدن حشرات معمولاً درا ثناي ساحات صبح و شروع تخم گذاري در حدود 2 یا3 روزاگردرجه حرارت شب مساعد باشد بالای 62F باشد،  میباشد . اولین بار آنها دردمچه سیب یا درنزدیکی برگها و همچنان بالای شاخها تخم گذاری ميکند ، ممکن است یک حشره ماده 200-250 عدد تخم بگذارد تخم ها در 6-14 روز به لاروا تبدیل میشوند مگر اين بستگی به درجه حرارت برتردارد مثلاً درتابستان 4 بعد ازتخم گذاری به لارواتبديل میشوند اما در وقت زمستان در5-10 روز به لا روا تبديل میشود. زماني که لاروا ازتخم برآمد اولاً درحصه های نازک پندک شاخچه و بعد از آن آهسته آهسته سیب میگردد وآنهایکه بالای برگها خط ميكشند به قسم سرگردان میوه را جستجو ميكنند که بعضی از آنها درپیداکردن میوه ناکام میمانند . لا رواها در جستجوي یک ساحه ناهموارازقبیل کاس گل و داغ زخمی که بالای میوه ها وجود دارد آنهارادرساختن یک راه رو به داخل میوه کمک میکند تار های ابریشمی رادراطراف خود شان محکم ميكشند وقتيكه در جاي حفر شده زیاد وقت باقی ماندند در سطح سیب ساحات ناهموار  ظاهرمیشوند . اگردرداخل شدن مؤفق شوند تقریباً برای 3 هفته در آنجا از سيب تغذیه ميكنند بعدازآنها آنجا راترک گفته و يک قشرسخت رابالای تنه و شاخهای بزرگ درخت جستجوميكنند – اگرسیب ها افتیده باشند لارواازداخل سیب بیرون میآیند و ميخواهند در محيط ديگر بروند تا وقتيكه به تنه درخت یا جای ديگر به منظور محکم شدن خودرامیرسانند و به طرف پيوپا شدن میروند وقتي را که در حالت پيوپا شدن مصرف مي کنند بستگی به درجه حرارت و ريزش باران دارد مگر معمولا ً14-21 روزرادربرمگیرد درجریان این وقت لاروا کاملا ً تغیرشکل به پیوپا نمي کنند ،با وجود این، مگرتابهارآینده مانند لاروا ادامه میدهند. لا رواها میخواهند مانند چو چه هاي که بار دوم تازه به پیوپا رفتن مانند که قبلا ً تذکر داده شد وقتربیرون آمدن رادرماه July يا سرطان شروع ميكنند گروه دوم حشره codling moth میخواهند تقریبا در اضافه ترازدوماه تخم میگذارند لاروای رسیده دور دوم زندگی رادرسیب ها در نيمه ماه August شروع میکند و تا وقت چیدن میوه از باغ یا تا وقت رسیدن هوای بسیارسرد ادامه میدهند. لارواهایکه موجود هستند يكجا با آن لارواهایکه در اول نتوانستند به پیوپا بروند میخواهند زمستان گذرانی و دوران حیات را دوباره دربهارآینده شروع کنند.   کنترول و تنظيم کردن یاMonitoring :   در مرحله که درختان کاملا ًگل کرده باید به اندازه 25 جریب زمین فرامون به شكل دام نصب گردد ،دام ها درشاخهایکه به چشم دیده شوند در طرف شمال درخت نصب گردد، گذاشتن دامهادربعضلی باغهاي که احتمالا ًمیزبان های وحشی در آن ها داخل شوند. دامهابایدهر هفته باید یکبارچک شوند.اگرتعداد مجموعی حشره درفی دام 14 یازیادترآن دریک هفته برسند ضرورت به اسپري میباشد دامها و کلاهک ها تقریبا ًدروسط جولای باید تبدیل شوند و همچنان میتوان در تنه درختان کارتن بسته کرد البته 30cm از زمين بالا بسته شود،میوه های مصاب باید چیده شوند ،جلوگیری از خساره نسل اولی دروسط ماه July و جستجوي کرم نوزاد سیب این کار استعداد کمک رادرخاتمه دادن نسل دوم خواهد داشت.   کنترول Control Codling moth :   در کنترول codling moth با استفاده از طريقه IPM سه روش را باید در نظر بگیریم : A – کنترول و تنظيم کردن یاMonitoring: - درین روش کپسول های حاوی فرامون مصنوعی در دامها گذاشته شود وپروانه های  Codling moth که آماده جفت گیری هستندراشکارمیکند.این طریقه به ارقام گیری دقیق و مرتب نیازدارد با کمک این روش تعداد دفعات ادویه پاشی کاهش میآید.   B- اختلال درجفت گیری ی-: Mating disruptionدرین روش سطح باغ رابوسیله فرامون های مصنوعی به صورت اشباعی یاپُرپوشش میدهند .درین روش پروانه ها ازبین نرفته وتنهاازجفت گیری باز میمانند.   C – شكار دسته جمعی یاMass trapping: - درین روش تعداد زیادی دامهای به کار میرود.درین طریقه تعدادازپروانه ها ی مذکرگرفتار میشوند (کاهش جفت گیری و تخم گذاری). در ضمن روش های فوق از سه طریقه میخانیکی دیگر نیزکارمیگیریم . 1 :- پاک کردن و ازبين بردن پوست های درخت (ازبین بردن پناگاه زمستانی افت) 2 :- بستن کارتن در اطراف تنۀ درخت و بازديد آن هر هفته و ازبين بردن لارواهایکه جهت شفیره شدن به این محلات پناه می آورند.   3 :- ازبین بردن میوه های آلوده درسراسر سال . همچنان میتوانیم از طريقه کنترول بيولوژيكي نيز کارگرفت.  در کنترول بيولوژيكي از حشرات مفیده از قبيل Trichogrammaترایکوگراما وCrysopa یاLacewing میتوان استفاده کرد. واگرخساره codling moth به 40% برسد از ادويه های کیمیاوی به نام Emamectin وconfidor میتوان کارگرفت.   طریقه استعمال ادویه های فوق:   به مقدار400mlit در200lit آب به شكل محلول ساخته شده در يک ایکر یا 2.5 جریب زمین باید استعمال گردد.   و از ادویه دومی آن به مقدار120mlit د ر180lit آب به شكل محلول ساخته شده در يک ایکر زمین استعمال گردد.

دين محمد نيمي

بېرته شاته